تفاوت گیتار کلاسیک با آکوستیک؛ کدام برای شما مناسب‌تر است؟

تفاوت اصلی گیتار کلاسیک با آکوستیک در سیم‌هاست: کلاسیک سیم نایلونی دارد با صدای گرم و ملایم و دسته پهن‌تر، و آکوستیک سیم فولادی دارد با صدای بلند و زنگ‌دار و بدنه بزرگ‌تر. اگر موسیقی کلاسیک، فلامنکو و نواختن با انگشت هدف شماست، کلاسیک انتخاب طبیعی‌تری است؛ اگر پاپ، فولک، بلوز، راک و همراهی با خوانندگی می‌خواهید، سراغ آکوستیک بروید. در ادامه، شش تفاوت اصلی این دو ساز را کنار هم می‌بینیم.

گیتار در گذر زمان و با پیشرفت ساخت ساز به انواع مختلفی تقسیم شده است؛ گیتار کلاسیک و آکوستیک دو نوع بسیار رایج آن‌اند که تفاوت‌های اساسی در ساختار، صدا و کاربرد موسیقایی دارند. شناخت این تفاوت‌ها به شما کمک می‌کند سازِ هماهنگ با سبک مورد علاقه‌تان را انتخاب کنید و مسیر یادگیری را درست شروع کنید.

گیتار کلاسیک چیست؟

پاسخ مستقیم: گیتار کلاسیک سازی زهی و زخمه‌ای با شش سیم است که سه سیم زیرین آن از نایلون و سیم‌های بم از فلزِ پیچیده‌شده بر هسته نایلونی ساخته شده‌اند و برای موسیقی کلاسیک و فلامنکو کاربرد دارد. از نظر شیوه تولید صدا، گیتار کلاسیک هم در رده گیتارهای آکوستیک قرار می‌گیرد و برای شنیده‌شدن به تقویت‌کننده نیاز ندارد.

• سیم‌های نایلونی، صدای گرم و نرم تولید می‌کنند و فشار کمتری به انگشتان نوازنده وارد می‌کنند.
• بدنه کوچک‌تر و سبک‌تر و دسته پهن‌تر از آکوستیک است.
• فاصله سیم‌ها از هم بیشتر است؛ کنترل انگشت‌گذاری راحت‌تر، اما سرعت حرکت روی دسته برای مبتدی کمتر.
• اغلب با انگشتان نواخته می‌شود و تکنیک‌هایی مانند ترمولو، پییتزیکاتو و آرپژ در آن رایج است.
• بیشتر در اجرای قطعات تک‌نوازی، سبک‌های کلاسیک، باروک و رومانتیک به‌کار می‌رود.

اجداد گیتار کلاسیک در هزاره‌های اول و دوم پیش از میلاد در خاور نزدیک نواخته می‌شدند و گیتار امروزی حاصل تکامل تدریجی این سازهای زهی در اروپا و به‌ویژه اسپانیاست.

اگر به این ساز علاقه‌مند شده‌اید، گیتار کلاسیک را در دسته‌بندی‌های فروشگاه ببینید.

گیتار آکوستیک چیست؟

پاسخ مستقیم: گیتار آکوستیک (در کاربرد رایج، گیتار سیم‌فولادی) سازی است که صدای سیم‌ها را بدون نیاز به تجهیزات الکترونیکی، در بدنه توخالی خود تقویت می‌کند و در سبک‌های پاپ، بلوز، کانتری، فولک و راک کاربرد گسترده‌ای دارد.

• سیم‌های فولادی، صدای روشن، زنگ‌دار و پرطنین تولید می‌کنند؛ کشش این سیم‌ها بیشتر است و نواختنش کمی سخت‌تر از سیم نایلونی است.
• در مدل‌ها و اندازه‌های متنوعی مانند دردنات (Dreadnought)، آدیتوریوم (Auditorium)، کنسرت (Concert) و پارلور (Parlor) ساخته می‌شود؛ بدنه بزرگ‌تر حجم و بیس بیشتری می‌دهد.
• دسته باریک‌تر با فاصله سیم‌های کمتر؛ جابه‌جایی روی دسته و آکوردنوازی سریع‌تر است.
• علاوه بر انگشت، استفاده از پیک بسیار رایج است و برای ریتم‌نوازی و همراهی با خوانندگی محبوب است.
• در بسیاری از مدل‌ها طراحی کات‌اِوی (Cutaway) برای دسترسی راحت‌تر به فرت‌های بالا دیده می‌شود.

گیتار آکوستیک با رشد سبک‌های مدرنی مانند بلوز و کانتری در آمریکا، با همین فرم سیم فولادی، جایگاه خود را در موسیقی عامه‌پسند پیدا کرد.

برای مشاهده مدل‌های موجود، گیتار آکوستیک و گیتار فلامنکو را ببینید.

مقایسه گیتار کلاسیک و آکوستیک در یک جدول

معیار	گیتار کلاسیک	گیتار آکوستیک
جنس سیم	نایلونی (بم: فلز روی هسته نایلونی)	فولادی
صدای حاصل	گرم، نرم، ملایم	روشن، زنگ‌دار، پرحجم
بدنه	کوچک‌تر و سبک‌تر	بزرگ‌تر (دردنات، آدیتوریوم و…)، گاهی کات‌اِوی
دسته و فرت‌برد	پهن‌تر، فاصله سیم‌ها بیشتر	باریک‌تر، فاصله سیم‌ها کمتر
سردسته	پهن‌تر، سیم‌ها با فاصله بیشتر	باریک‌تر، سیم‌ها نزدیک‌تر
شیوه نواختن	با انگشتان (ترمولو، آرپژ، پییتزیکاتو)	اغلب با پیک، انگشت هم رایج
همراهی با آواز و آکوردنوازی	مناسب	معمولاً مناسب‌تر
فشار سیم روی انگشت مبتدی	کمتر	بیشتر
سبک‌های مناسب	کلاسیک، فلامنکو، موسیقی اسپانیایی، قطعات ملایم و پاپ	پاپ، بلوز، کانتری، فولک، راک

تفاوت سیم‌ها؛ مهم‌ترین تفاوت دو ساز

پاسخ مستقیم: گیتار کلاسیک سیم نایلونی دارد و آکوستیک سیم فولادی؛ همین یک تفاوت، صدای هر دو ساز و تجربه نواختن‌شان را شکل می‌دهد.

سیم‌های نایلونی به‌دلیل نرمی و انعطاف بیشتر، فشار کمتری به انگشتان وارد می‌کنند و تمرین‌های اولیه را برای مبتدی راحت‌تر می‌کنند. سیم‌های فولادی کشش بیشتری دارند و صدای روشن‌تر، بلندتر و زنگ‌دارتری تولید می‌کنند؛ به همین دلیل برای سبک‌های پرانرژی و همراهی با خوانندگی مناسب‌ترند.

نکته مهم ایمنی: هر گیتار برای کشش سیم مخصوص خود طراحی شده است. کشیدن سیم فولادی روی گیتار کلاسیک به‌دلیل کشش بالاتر می‌تواند به دسته و بریج ساز آسیب بزند و نباید انجام شود؛ برای تغییر یا تعویض سیم با تعمیرکار ساز مشورت کنید.

تفاوت بدنه، دسته و صفحه انگشت‌گذاری

پاسخ مستقیم: بدنه گیتار آکوستیک در اغلب مدل‌ها بزرگ‌تر است و حجم و بیس بیشتری تولید می‌کند؛ دسته گیتار کلاسیک پهن‌تر است و فاصله سیم‌های بیشتر، کنترل بهتر انگشت‌گذاری می‌دهد اما سرعت حرکت روی دسته را برای مبتدی کمتر می‌کند.

گیتارهای آکوستیک در اندازه‌های متنوعی ساخته می‌شوند؛ مدل‌هایی مثل پارلور بدنه‌ای بسیار نزدیک به گیتار کلاسیک دارند، پس «همه آکوستیک‌ها بدنه بزرگ دارند» تعمیم درستی نیست. سردسته گیتار کلاسیک پهن‌تر است و سیم‌ها با فاصله بیشتر روی آن قرار می‌گیرند؛ سردسته آکوستیک باریک‌تر است و نواختن سریع‌تر را ممکن می‌کند.

تفاوت در تکنیک‌های نوازندگی

پاسخ مستقیم: گیتار کلاسیک معمولاً با انگشتان نواخته می‌شود و برای اجرای قطعات پیچیده و ملودیک طراحی شده؛ گیتار آکوستیک اغلب با پیک نواخته می‌شود و برای ریتم‌نوازی و همراهی با آواز به‌کار می‌رود.

تکنیک‌های ترمولو، پییتزیکاتو و آرپژ ابزار اصلی گیتار کلاسیک برای اجرای قطعات کنترپوانتیک‌اند؛ گیتار آکوستیک به‌طور گسترده در گروه‌های موسیقی و اجرای آهنگ‌ها با ضرب‌آهنگ قوی‌تر در ژانرهای مختلف استفاده می‌شود.

تفاوت قیمت گیتار کلاسیک و آکوستیک

پاسخ مستقیم: نمی‌توان گفت یکی از این دو ساز همیشه گران‌تر است؛ قیمت هر دو به برند، جنس چوب، کیفیت ساخت، کشور سازنده و سطح حرفه‌ای ساز بستگی دارد، و در هر دو گروه هم مدل اقتصادی برای هنرجو وجود دارد و هم مدل حرفه‌ای گران‌تر.

بنابراین هنگام خرید، به‌جای اینکه نوع گیتار را تنها ملاک قیمت قرار دهید، کیفیت ساخت و تناسب ساز با سطح نوازندگی خود را بسنجید. برای شروع، بودجه را طوری بچینید که ضمن ساز مناسب، لوازم جانبی (کیف، سیم یدک، پیک) هم پوشش داده شود. راهنمای خرید گیتار در ایران را هم مطالعه کنید.

کدام برای مبتدی مناسب‌تر است؟

پاسخ مستقیم: گیتار کلاسیک به‌دلیل سیم‌های نایلونی که فشار کمتری به انگشتان وارد می‌کنند، برای شروع یادگیری معمولاً راحت‌تر است؛ اما بهترین گیتار برای شروع، سازی است که با سبک موسیقی مورد علاقه شما هماهنگ باشد.

اگر از ابتدا می‌دانید که پاپ، فولک یا راک می‌نوازید و می‌خواهید آکورد بنوازید و بخوانید، شروع با آکوستیک انگیزه تمرین شما را بالاتر می‌برد؛ اگر قطعات کلاسیک، اسپانیایی و فلامنکو هدفتان است، کلاسیک انتخاب درست‌تری است. صرفاً به‌دلیل مبتدی بودن، خود را به گیتار کلاسیک محدود نکنید.

برای انتخاب آگاهانه‌تر، راهنمای جامع خرید گیتار را بخوانید یا از گیتارهای موجود دیدن کنید.

سوالات متداول